(afbeeldingen en programma lezingen en excursies ontbreken)

INHOUDSOPGAVE BLAADJE 2011/2

 

VAN HET BESTUUR
In dit voorjaarsnummer van Blaadje vindt u een aantrekkelijk excursieprogramma. We hopen dat het weer net zo aangenaam blijft als het op het moment dat ik dit stukje schrijf is: een uitbundig voorjaar, heerlijk! Hopelijk blijven al die hogedruk gebieden een beetje in de buurt.
Intussen hebben we de algemene ledenvergadering achter de rug. Elders in
Blaadje staat het verslag van Lida den Ouden en in de digitale Nieuwsbrief heeft een fotoverslag gestaan (abonneer u via de ledenadministratie door uw e-mail adres door te geven). Dit jaar waren er veel wisselingen in het bestuur en de administratie. Gelukkig zijn er weer leden bereid gevonden taken op zich te nemen.
Jacques Kijl wordt naar verwachting de nieuwe penningmeester. Volgens de sta-tuten zullen we hiervoor na de zomervakantie een extra ledenvergadering beleggen, voorafgaand aan de eerste lezing die dan plaatsvindt. Intussen gaat Jacques al wel aan de slag.
Voor Nico Schonewille in de plaats zullen Chris van Haagen en Wim Nierop samen contactpersonen voor de werkgroepen zijn. Ze nemen geen zitting in het bestuur, maar we zullen regelmatig contact hebben. Ook het contact met de beheerder van De Nieuwe Ooster, Bert Hilhorst, zal via hun lopen. Dus wilt u uw werkavond verzetten, neem even contact op met een van deze heren. Hun contactgegevens staan op de binnenzijde van het omslag.
Wel zijn we nog steeds dringend op zoek naar iemand die de promotie van onze vereniging ofwel Public Relations voor zijn/ haar rekening kan nemen. In
Blaadje 1 van dit jaar (ook te raadplegen op onze website) staat hier meer over. We hopen dat u zich aangesproken voelt! Ook mensen die mee willen helpen bij het kraamwerk op markten en milieumanifestaties zijn zeer welkom. We doen dit samen met het IVN. Graag contact opnemen met de excursiecoördinatrice, Diana van Putten.
Tot slot zoeken we ook coördinatoren voor de Vogelstudiegroep en voor de Paddenstoelenwerkgroep.
Nico Schonewille is bij zijn afscheid, na 13 jaar in het bestuur te hebben gezeten, tot erelid benoemd. In dit Blaadje staat een stukje waarin zijn verdiensten voor de vereniging worden belicht.
Komend jaar willen we meer gaan samenwerken met andere locale natuur-verenigingen. Vanwege de jubilea van onze vereniging (26-1-2011 110 jaar) en het IVN Amsterdam (in 2010 50 jaar) gaan we gezamenlijk een aantal activiteiten organiseren.
Op 17 en 18 september zal het 1000 soortenweekend plaats vinden. De be-doeling is dat natuurliefhebbers in dat weekend binnen de gemeentegrenzen van Amsterdam gezamenlijk 1000 soorten gaan vinden. Een KNNV’er en een IVN’er nemen samen een groep mee naar een plek in Amsterdam waar ze veel soorten verwachten van welke taxonomische groep ook. Omdat wij veel kenners binnen onze gelederen hebben hopen we dat die hun specifieke kennis willen delen met andere Amsterdammers. Behalve onze plantenkenners (hogere planten, mossen, korstmossen, algen en wieren, weet u er veel van: geef u op! We vinden wel een oplossing voor het benodigde microscoopgebruik) zullen bij voorbeeld de insec-tenkenners veel kunnen bijdragen aan het vinden van extra soorten. We hebben met de IVN afgesproken dat we op 29 mei, de parkendag, het besluit nemen of dit weekend doorgaat. Geef u dus alstublieft voor deze datum op bij Diana van Putten: uw naam en contactgegevens, de taxonomische groep waarvoor u wilt meedoen en graag ook een locatie waar u veel soorten van uw groep hoopt te vinden.
Wij willen met dit weekend aantonen dat er verbazend veel planten- en diersoorten binnen de gemeente Amsterdam voorkomen en dat het loont om ernaar te zoeken, er plezier aan te beleven en ze tegen onwetende of onverschillige vernietiging te beschermen.
Het 1000 soortenweekend wordt gevolgd door een conferentie over stadsnatuur, voorlopig gepland op 8 oktober. Dan worden de resultaten van het weekend ge-presenteerd. U hoort hier in Blaadje 3 meer over.
We hopen op enthousiaste medewerking van onze specialisten en van iedereen die mee wil helpen met zoeken en vastleggen van zo veel mogelijk soorten in Amsterdam.
Tot slot wil ik graag twee trouwe leden herdenken die in de afgelopen periode overleden zijn. Op 8 maart overleed Janny Elderman op 90-jarige leeftijd. Zij was tot op het laatst een trouw bezoekster van onze lezingen en excursies. Tijdens de laatste bus-excursie naar Winterswijk klom ze nog over een hek. Ze heeft tot op het laatst van het leven genoten en is heel plotseling overleden. Wij zullen haar missen en wensen haar zus en zwager, Nora en Hans, heel veel sterkte.
Op 13 april is ons ere-lid Henk van Halm overleden zie In memoriam.
Namens het bestuur, Finette van der Heide, voorzitter


REDACTIONEEL
Soms, heel soms denk je:”Het is niet alleen het land dat versnipperd raakt, maar het is ook de breedte van het natuurontwaken, dat ervoor zorgt dat natuurbeleving en daarmee gepaard gaande steun zo opgedeeld is”. Voor elk bedreigd zoogdier is inmiddels wel een Stichting in het leven geroepen en ook in de wereld van het plantaardig bewind tiert de segregatie welig.
Waarom nou toch? Kunnen we niet een natuur) overkoepelende organisatie
( van beerdiertjes tot bekerzwam en van ijsvogel tot zeehond) aanbieden aan een samenleving waar tegenwoordig in de politiek botte bijl zegeviert over kaas-schaaf?-
Door alle natuurorganisaties onder een noemer te stoppen zijn we een hoop administratieve rompslomp kwijt. Bovendien voorkomt het kinnesinne., over wie wanner bij welke partij het veld in mag .
Ik ben dan ook voor een Groene tafel van Zes, die dat moet voorbereiden. Wie daar dan in zouden moeten zitten? Ik zou zeggen bezielde voorgangers uit de Groene Beweging. Het liefst uit de literair-cabbarateske hoek (ik denk aan een Midas Dekkers
Want bezieling, tja, dat is waar het in d politiek om gaat de komende jaren. Humor is daarbij een gedenkwaardige vorm van Haarlemmerolie.
Terug naar de realiteit. Daar ligt weer een goed gevuld Blaadje. Met lezenswaardige artikelen, mooie foto’s. En vele, vele excursies om voorjaar en zomer te overbruggen.. Is het niet van de eigen vereniging, dan wel van de groene
concullega’s. Zolang we niet een grote belangenvereniging zijn.
Tobias Woldendorp


ERELIDMAATSCHAP NICO SCHONEWILLE
Op de algemene vergadering van 12 maart 2011 is Nico Schonewille tot erelid van de KNNV afdeling Amsterdam benoemd. Wij, het bestuur van de vereniging vonden dat Nico zich bijzonder verdienstelijk heeft gemaakt jegens de vereniging en hebben hem daarom voorgedragen. Dat willen we in dit Blaadje graag nog eens toelichten. Kort samengevat: Nico was 16 jaar coördinator van de Amsterdamse KNNV insectenwerkgroep, zat 10 jaar in de redactie van de KNNV uitgeverij en was 13 lid van het bestuur van de afdeling Amsterdam.
Nico is zijn werkzame leven als machinebankwerker begonnen. ’s Avonds deed hij de onderwijzersopleiding. In 1965 hoorde hij van een collega op de school in Apeldoorn, waar hij toen werkte, van het bestaan van de KNNV. Hij werd lid en toen hij in 1968 weer in zijn geboortestad Amsterdam ging werken meldde hij zich aan bij de Plantenwerkgroep.
Daar werd hij volgens zijn zeggen verliefd op de KNNV afdeling Amsterdam en dat is hij tot nu toe gebleven (“omdat die club zo veel vreugde in mijn leven heeft gebracht”).
Na drie jaar biologie en twee jaar natuur- en scheikunde gestudeerd te hebben stapte Nico in 1975 over naar het middelbaar onderwijs. Al met al heeft hij 31 jaar voor de klas gestaan: 10 jaar basisonderwijs en 21 jaar middelbaar onderwijs.
In 1982 vroeg de toenmalige voorzitter Hein Koningen hem om mee te helpen een Insectenwerkgroep op te richten. Zoals bij de meeste nieuwe werkgroepen ging dat in het begin nogal stroef. Nico vond dat deze Insectenwerkgroep een vaste plek moest krijgen en daarom heeft hij in 1983 de coördinatie op zich genomen. Dat werk heeft hij tot 1999 gedaan, dus 16 jaar (!). In 1996 was hij opgehouden met werken en hij wilde daarna met zijn vrouw Ans graag tweemaal per jaar met vakantie gaan. Daardoor kon hij niet meer met alle insectenexcursies mee terwijl hij vond dat dit bij het coördinatorschap hoorde. Gelukkig wilde Badda Beijne Nierop het van hem overnemen.
In 1997 vroeg Paul Kemmeren hem in de redactie van de uitgeverij van de KNNV. Nico hecht namelijk heel veel belang aan taal, zeker waar die (zijdelings)
didactisch bedoeld is. Wij in het bestuur kregen vaak te horen dat taal toegang is en dat pas door taal betekenis aan zaken wordt gegeven. Hij trad dus graag toe tot de redactie, want hij kreeg daardoor de kans invloed uit te oefenen op het vaak onnodig moeilijke taalgebruik in KNNV-uitgaven.
In 2007 stopte hij om gezondheidsredenen met het redactiewerk. In die 10 jaar zijn veel boeken door zijn handen gegaan. Onder meer veel In beeld-boekjes. Belangrijke werken zijn wellicht Hoverflies of Northwest Europe van Marc van Veen (samen met Ad Littel) en De Europese families van muggen en vliegen van PjotrOosterbroek. Dit boek is ook in het Engels vertaald en heeft zeer veel lovende recensies gekregen. Het werd een mijlpaal in de entomologie genoemd.
Nico zegt altijd dat hij in het krijt staat bij de KNNV. Hij heeft veel geleerd bij de Planten-, Paddenstoelen- Insecten- en Mossenwerkgroep. Om “iets terug te doen” is hij in maart 1998 in het bestuur van de afdeling gestapt en dat is hij blijven doen tot 12 maart 2011. “Ik heb het altijd heel eervol gevonden om op de stoel te mogen zitten waarop eens Eli Heimans (mijn didactische held) en Jac. P. Thijsse zaten”, zegt Nico. In het kader van het 100-jarig bestaan van onze afdeling heeft Nico het initiatief genomen voor de koperen gedenkplaat van zijn held Eli Heimans in Artis. Nico heeft geregeld dat wij gebruik van de kantine van De Nieuwe Ooster mogen maken. Alle contacten met de directeur en de beheerder gingen
via hem. Hij heeft gezorgd dat er kasten kwamen en die ook gevuld. Hij was de stuwende kracht achter de werkgroepen en zorgde voor materiaal (microscopen) en boeken.
Nico heeft heel veel plannen: kalligraferen en illustreren, de vele dozen die hij nog met insecten en mossen heeft staan op naam brengen, zijn prachtige dia’s archiveren, tijd geven aan zijn kinderen en kleinkinderen. Er staan nog ongelezen boeken in zijn kast en hij werkt mee aan de Nederlandse flora en het Botanisch Woordenboek van Henk Eggelte. Een aanrader voor beginners en gevorderden!
We wensen Nico heel veel plezier en succes bij het uitvoeren van zijn plannen en hopen hem nog vaak te zien! Finette van der Heide

VERSLAG ALGEMENE LEDENVERGADERING jaargang 110, 12 maart 2011
Aanwezig zijn 33 leden, inclusief 6 bestuursleden en inclusief de ereleden Ger van Zanen en Hein Koningen.
Afwezig met bericht zijn: Karin Wijnkoop, Wendy Bach Kolling, Jeanine Ebers, Nora van der Meijden, Hans Schut en Albert Koot.

1. Opening door de voorzitter en terugblik op het afgelopen jaar
De voorzitter Finette van der Heide opent de vergadering en verwelkomt alle aanwezigen en speciaal de ereleden Ger van Zanen en Hein Koningen. Alle leden wordt gevraagd de presentielijst te tekenen en daarbij ook, indien van toepassing, hun e-mailadres te ver-melden.
Finette meldt, met medeleven, het recente overlijden, op 8 maart, van Janny Elderman, de zus van Nora van der Meijden, zij was heel lang een trouw lid van onze vereniging. Verder zijn het afgelopen jaar tot onze spijt overleden Stienie Reinders en mevrouw Landwehr-Estoppey.

Finette geeft een terugblik op het afgelopen jaar, daarbij ook verwijzend naar het Jaarverslag bestuur 2010 van Lida den Ouden in Blaadje 2011/1, blz. 20.
Zij bedankt iedereen die zich dit jaar heeft ingezet voor de vereniging.
Er zijn wisselingen in het bestuur geweest.
Op dit moment wordt Nico Schonewille weggeroepen om Stijntje Hallink binnen te laten, zij zou iets later komen.
Van dit moment maakt Finette gebruik om te melden dat Nico aftreedt als bestuurslid, hij is 13 jaar bestuurslid geweest, en verder heeft hij 16 jaar de insectenwerkgroep geleid en is hij 10 jaar actief geweest bij de redactie van de KNNV-uitgeverij. Finette stelt voor om Nico wegens deze verdiensten erelid te maken van onze vereniging. De aanwezigen gaan met applaus akkoord.
Ook Stijntje Hallink, onze penningmeester, treedt af. Zij heeft het te druk met werk en studie. In Jacques Kijl hebben we een opvolger voor Stijntje gevonden. Petra Kerkhof merkt terecht op dat volgens de statuten een nieuw te verkiezen bestuurslid tegelijk met de agenda bekend gemaakt had moeten worden. We kunnen Jacques dus niet tijdens deze vergadering verkiezen, later in het jaar zal er een extra Algemene Ledenvergadering uitgeschreven worden, waarbij de verkie-zing van Jacques reglementair al bij de agenda genoemd zal worden.
De lezingen- en excursiecommissie heeft zich het afgelopen jaar goed kunnen inwerken.
Yvonne Swerissen is gestopt met de ledenadministratie. Paul van Deursen is haar opgevolgd. Paul is ook begonnen met een digitale Nieuwsbrief. Met deze nieuwsbrief kun je de informatie meer up-to-date houden, en mutaties in de excursies
tijdig melden. Er kunnen illustraties in kleur worden toegevoegd en het is goedkoop. We zijn er heel blij mee en we raden u aan zich bij Paul op te geven voor deze nieuwsbrief, 180 leden hebben dit al gedaan. Naast deze nieuwsbrief blijft Blaadje wel bestaan.
Voor het AmsterdamsNatuurNet, opgezet door Jan Timmer, is veel belangstelling. 70 personen hebben zich al hierbij aangemeld. Het is een gratis e-mailservice die u van leuke waarnemingen in de natuur voorziet. Aanmelden kan bij Jan Timmer.
Nico en Stijntje komen binnen. Finette verwelkomt Nico, tot zijn verrassing, als erelid. Nico krijgt applaus en een boek, zijn vrouw Ans een bos bloemen.
Aansluitend bedankt Finette Riet Vogel voor haar hulp tijdens lezingen en vergaderingen. Riet krijgt applaus en een bos bloemen. Yvonne Swerissen wordt bedankt voor haar werk voor de ledenadministratie, zij krijgt twee jaar lidmaatschap van onze vereniging cadeau en ook bloemen en applaus. Stijntje wordt bedankt voor haar werk als penningmeester, zij krijgt een boek en applaus.
Het gebruik van de kantine en bergruimte op DNO loopt goed. Wel willen we de werkgroepen vragen om koffie- en theespullen in de gele kast te zetten na afloop van de werkavond en niet in de eigen kast, want dan kunnen andere werkgroepen er niet bij.
Zeven werkgroepen zijn actief, zie de jaarplanning op blz. 23 van Blaadje 2011/1. Helaas hebben we alleen van de werkgroep Vissen, Amfibieën en Reptielen een jaarverslag ontvangen. Een jaarverslag is een goede methode om de leden op de hoogte te houden/brengen van wat de werkgroepen doen, dus nogmaals een dringende oproep aan de andere werkgroepen om een (kort) jaarverslag 2010 te maken, dat kan dan geplaatst worden in Blaadje 2011/2. Een suggestie van één van de leden is om de werkgroepen aan de hand van een vragenlijst een verslag te laten maken, misschien een idee voor volgend jaar?
Dan een vooruitblik op het komende jaar.
- Er is een leuk, afwisselend excursies- en lezingenprogramma. Zo komen er dit voorjaar 3 stinzenplantenexcursies: landgoederen binnenduinrand, Vechtstreek en eentje in Haarlem-stad. Leuk om onderling te vergelijken. De eerste busexcursie gaat naar de duinen van Voorne en er is een vaartocht bij Ilperveld en een inventarisatiedag in de Diemer Vijfhoek.
- We willen nieuwe leden aantrekken, o.a. hiervoor zoeken we iemand die zich als
Public Relations man/vrouw wil inzetten. Zie de oproep in Blaadje 2011/1, blz. 16.
- We willen meer samenwerken met andere natuurorganisaties, dit wordt ook gestimuleerd vanuit de landelijke KNNV, Bij al deze organisaties loopt het aantal leden terug, en we kunnen beter de krachten bundelen. De KNNV kan zich dan profileren met “specialistische” kennis. Overigens zijn er meer mensen lid van een natuurorganisatie dan van een politieke partij, we zouden dus een vuist
moeten kunnen maken.
Dit jaar gaan we meer samenwerken met de IVN Amsterdam. De IVN bestaat 50 jaar en wij 110 jaar. Samen gaan we een duizendsoortenweekend organiseren, er komt een conferentie over stadsnatuur en een boekenmarkt. Ook het kraamwerk gaan we samen met de IVN doen. Er is een kraam op 23-4 in de Volgermeerpolder, 14-5 op de Groen- en Milieudag in Amsterdam-Oost en 29-5 in het Vondelpark tijdens de Dag van het Park. We kunnen nog vrijwilligers gebruiken. Voor de Dag van het Park zoeken we ook nog excursieleiders voor korte excursies in het Vondelpark.
- Het afgelopen jaar hebben we ons, vaak samen met andere organisaties, ook weer ingezet voor natuurbescherming en dit gaat het komende jaar door. Enkele projecten waren/zijn: het terrein van de kruitfabriek in Muiden, de structuurvisie Amsterdam 2040, de Riethoek/Gaasperplas, de natuurboulevard IJmeer. Met deze acties hebben we toch vaak wel een succesje binnen kunnen halen, zo heeft bijvoorbeeld onze reactie op de Structuurvisie Amsterdam 2040 er toe bijgedragen dat de Riethoek en de Zuidoever van de Gaasperplas geschrapt zijn als bouwlocaties..

2. Ingekomen stukken en mededelingen.
Geen

3. Verslag van de Algemene Ledenvergadering van 13 maart 2010 (gepu-bliceerd in Blaadje 2010-2)
Het verslag wordt goedgekeurd.

4. Bespreking diverse jaarverslagen over 2010 (gepubliceerd in Blaadje 2011/1)
1. Jaarverslag van de werkgroep Vissen, Amfibieën en Reptielen. Geen opmerkingen. Geert bedankt.
2. Jaarverslag van het bestuur.
Geen opmerkingen. Lida bedankt.
De jaarverslagen van de overige werkgroepen en de ledenadministratie komen hopelijk nog in Blaadje 2011/2.
Paul van Deursen doet mondeling verslag van de ledenadministratie: op dit moment hebben we 362 leden, waarvan er 54 de contributie voor 2011 nog niet betaald hebben.
De voorzitter bedankt iedereen voor zijn inzet en de zaal applaudisseert.

5. Jaarrekening en balans over 2010, verslag van de kascommissie over 2010 en de begroting over 2011 (gepubliceerd in Blaadje 2011/1).
Stijntje deelt een verbeterde Resultatenrekening en Balans 2010 uit aan alle aanwezigen, deze komt ook in Blaadje 2011/2 te staan. Zij geeft aan de hand van de resultatenrekening 2010 een toelichting op de baten en lasten over dit jaar.. Het resultaat over 2010 is een verlies van € 1200, -. Dit komt vooral doordat de contributie vorig jaar nog niet verhoogd was, de busexcursies niet dekkend waren en door de aanschaf van twee microscopen, waarvoor we overigens ook van de landelijke KNNV een deel subsidie hebben gekregen, maar niet dekkend. Toch gaat het beter en komen we over 2011 waarschijnlijk in de zwarte cijfers. De grootste kostenposten blijven, zoals bekend, de afdracht aan de landelijke KNNV en Blaadje.
Van één lid, die niet bij name genoemd wil worden, ontvingen we een donatie van € 200,-, waarvoor hartelijk dank. .
De aparte excursierekening is opgeheven.
Daarna krijgt Hein Koningen namens de kascommissie het woord. De kascommissie bestaande uit Wendy Bach Kolling, Wim Nierop en Hein Koningen heeft de jaarrekening en de onderliggende stukken doorgenomen. De kascommissie merkt op dat na controle van de posten uit de staat van baten en lasten de conclusie gerechtvaardigd is dat de jaarrekening zorgvuldig en correct is samengesteld. Dit betekent tevens dat de balans een correct beeld geeft van de financiële positie van onze vereniging.
De kascommissie stelt de vergadering voor decharge te verlenen aan het bestuur over de jaarrekening van het boekjaar 2010. De vergadering gaat onder applaus akkoord.

6. Verkiezing kascommissie
Hein Koningen is statutair aftredend per 8-03-2011. Hein verklaart zich bereid nog 3 jaar aan te blijven in de kascommissie. Applaus van de aanwezigen. De kascommissie bestaat dit jaar dan uit Hein Koningen, Wendy Bach Kolling en Wim Nierop.


7. Verkiezing van het bestuur.
Dit jaar treedt statutair als bestuurslid af Jan Timmer. Jan wil graag nog 4 jaar doorgaan. Applaus van de aanwezigen.
Zoals al vermeld treden tussentijds af Nico Schonewille (coördinator werkgroepen) en Stijntje Hallink, penningmeester. Voor Nico zoeken we nog een opvolger. Jacques Kijl zal waarschijnlijk Stijntje opvolgen bij zijn verkiezing tijdens de extra ALV, later dit jaar. Jacques begint wel alvast als aspirant-penningmeester, want Stijntje houdt er echt nu mee op. Jacques stelt zich voor aan de aanwezigen. Jacques is 48 jaar, sinds enkele jaren lid van onze vereniging. Hij wil zich graag actief inzetten voor de KNNV en penningmeester lijkt hem geschikt, hij had altijd al iets met cijfertjes en doet een boekhoudkundige opleiding.
.
8.Verkiezing van een afgevaardigde en een plaatsvervangend afgevaardigde voor de Vertegenwoordigende Vergadering van de KNNV van voorjaar 2011.
Het bestuur verzoekt de vergadering Finette van der Heide, voorzitter, als afgevaardigde voor de VV van de KNNV van 16 april 2011 te verkiezen, Lida den Ouden, secretaris, als plaatsvervangend afgevaardigde. De vergadering gaat onder applaus hiermee akkoord.

9. Verkiezing van een afgevaardigde en een plaatsvervangend afgevaardigde voor de beleidsraad in het najaar van 2011 en het voorjaar van 2012.
Respectievelijk Finette van der Heide en Lida den Ouden worden gekozen.
Finette meldt nog dat er in de toekomst waarschijnlijk eenmaal per jaar een
beleidsraad zal worden gehouden, voorafgaand aan de Vertegenwoordigende Vergadering.

10. Contributie en afdracht aan het Landelijk Bureau van de KNNV.
De afdracht bedraagt dit jaar voor een gewoon lid € 19,00 en zal in 2012 met €0,25 stijgen. We willen voorstellen de contributie over 2012 niet te verhogen.
Enkele leden zijn sterk gekant tegen verhoging van de afdracht. Vorig jaar heeft onze afdeling tijdens de VV ook al tegen een verhoging van de afdracht gestemd. Helaas was 60% van de aanwezigen toen voor de verhoging, maar het landelijk bestuur vond wel dat toch veel leden tegen waren. Hopelijk weerhoudt dat hen van weer een verhoging, maar voor 2012 ligt hij al vast.

11. Rondvraag
Hier wordt geen gebruik van gemaakt.

12. Sluiting
De voorzitter sluit de vergadering.

Na de pauze verzorgde Geert Timmermans, in het kader van ‘leden voor leden’ een interessante en leuke lezing over zijn reis naar Tanzania. Aan de hand van beeld- en filmfragmenten werd een goed inzicht gegeven in de natuur van Serengeti, de Ngorongoro-krater en Tarangire.
Namens het bestuur, Lida den Ouden, secretaris

PLANTENWERKGROEP, jaarverslag 2010
De plantenwerkgroep hield zijn avonden in de kantine van de Nieuwe Ooster op de dinsdagen van de even weken met uitzondering van de eerste 8 en laatste 3 weken van het jaar. De opkomst was tussen 5 en 9 personen.
De meeste avonden bekeken we de meegenomen planten van de omgeving van Amsterdam. Een enkel keer werd materiaal van verder weg meegenomen: het rivierengebied maar ook Spanje en Italië. Vaak kon men de planten zo herkennen (met regelmatig stevig voorwerk thuis). Maar bijna elke avond kwam iemand met iets aanzetten waarbij stapels flora’s nodig waren om de naam zeker te krijgen. Omdat er in Amsterdam vele verwilderingen optreden, zijn er ook verschillende buitenlandse flora’s gebruikt.
Vroeg en laat in het jaar is de werkgroep bezig geweest met het determineren van takken. Naast kopieën van oude takken- en knoppentabellen zijn er twee bomenboeken gebruikt. De nieuwste druk van de Dendrologie van de Lage landen van Koning van den Broek, de aloude Boom, en ook de Flora der Gehölze van Roloff/Bartels. De oude tabellen zijn uitstekend bruikbaar voor de inheemse bomen. In de stadse omgeving bleken de vele aangeplante exoten met de twee bomenboeken goed op naam te brengen.
Twee keer is er geoefend op varens, waarbij de vier meest voorkomende varens extra aandacht kregen. Deze vier varens, te weten brede-, smalle stekelvaren, mannetjesvaren en wijfjesvaren, vormen het overgrote deel van de Nederlandse varens. Bekendheid met deze toch niet altijd goed uit elkaar te houden varens, is een eerste vereiste voor een pteridoloog.
Er is ook een grassenavond geweest. Ondanks de twee aanwezige binoculairs bleef het een taaie klus om een determinatie rond te krijgen. Als het al lukte!
In de herfst is ook ruim aandacht besteed aan paddenstoelen , afkomstig uit de omgeving van Amsterdam maar ook uit het duingebied.
De techniek schrijdt voort, dus zijn er ook op een aantal avonden met de beamer digitale foto’s getoond van de Extremadura (Spanje), Gelderse Poort en de
Canarische Eilanden.
Tot slot: er is een aardige collectie aan oudere drukken van flora’s in bruikleen gegeven aan de werkgroep. Hiermee kunnen de werkgroepleden vertrouwd raken met de flora van de ons omringende landen.
Peter Wetzels

KORT GEDING KNSF terrein gewonnen!
De gemeente Muiden heeft eind vorig jaar een kapvergunning afgegeven voor een groot deel van het KNSF terrein, met als argument dat het terrein op explosieven onderzocht moest worden. Verschillende partijen waaronder KNNV en de Vogelwerkgroep Amsterdam hebben hiertegen gezamenlijk beroep aangetekend. 2 maart jl. diende een kort geding, aangespannen door Stichting Erfgoed Kruitpad. 17 maart deed de rechtbank uitspraak en oordeelde dat de gemeente onzorgvuldig had gehandeld met het verstrekken van deze vergunning. Ook omdat de toekomst van het terrein nog niet vaststaat achtte de rechtbank de kans groot dat de eiser(s) ook in de bodemprocedure in het gelijk zouden worden gesteld.
Voor ons betekent dat een overwinning(kje) in de strijd tegen massale woningbouw aldaar. In het najaar is de bodemprocedure.
Jan Timmer

WERKGROEP PADDENSTOELENMICROSCOPIE, jaarverslag 2010
De werkgroep paddenstoelenmicroscopie komt een keer in de twee weken bij elkaar in het bekende gebouw van de Nieuwe Ooster. Wij zijn daar uitstekend gefaciliteerd met de twee stereomicroscopen en ook nog twee gewone microscopen en een doos met literatuur. De werkgroep telt 10 leden, waarvan natuurlijk niet altijd iedereen aanwezig is. Nieuwe leden zijn van harte welkom.
De werkgroep paddenstoelenmicroscopie werd 2010 geleid door Maurice van der Molen. In januari heb ik het stokje (en ook de sleutels) van hem overgenomen omdat Maurice naar Frankrijk verhuist. Zijn vertrek is een groot verlies voor de studiegroep. Buiten het feit dat Maurice een fantastische macroscopische kennis van paddenstoelen heeft bezit hij ook een zeer goede neus, die kan ook altijd van pas komen bij de determinatie van zwammen. Het vermelden waard is ook zijn goede smaak bij het aanvullen van de wijnvoorraad. Bovendien betekent het natuurlijk gelijk een significante vermindering van leden. Al met al een groot verlies voor ons. Hij is wel van plan om, als hij in Amsterdam is en zijn tijd het toelaat, naar de werkgroep op maandagavond te komen.
Een doorsnee microscopieavond begint met onder het genot van een kop koffie te laten zien, wat men aan paddenstoelen heeft meegenomen, al dan niet voor microscopisch onderzoek. Soms kan de zwam al macroscopisch op naam gebracht worden. Literatuur wordt erbij gehaald en vondsten vermeld. Dan begint het echte werk, de microscopen waren al voor het officiële begin uitgepakt en staan klaar. Iedereen wijdt zich aan zijn preparaat, al dan niet onder de stereomicroscoop . Er worden sporen, cystiden, velum, hoedhuidstructuren, textura en zo voorts bestudeerd, al dan niet gekleurd. De ene helpt de andere bij moeilijke determinaties. Er wordt veel gesleuteld en er blijft soms ook iets naamloos. Vaak wordt ook besproken, welke boeken de beste beschrijvingen of sleutels op dit moment hebben.
Een enkele keer maken wij ook een avond met presentaties van eigen vondsten, soms met behulp van de beamer en Power Point. Ik hoop dat wij dit jaar ook enkele paddenstoelenexcursies kunnen organiseren, de Nieuwe Ooster Begraafplaats heeft door zijn bijzondere oude bomen ook in het paddenstoelenrijk veel te bieden . Ik heb er al leuke vondsten gedaan, zo vond ik er in september 2010 de zeldzame Geelnetboleet (Boletus appendiculatus) en in oktober de evenals zeldzame Bruine Bosbekerzwam (Peziza arvernensis).
Christiane Baethcke

NIEUWSBRIEF KNNV-Amsterdam
De Nieuwsbrief KNNV-Amsterdam heeft op dit moment 174 leden-abonnees .
Langzamerhand komen bijdragen van leden binnen maar de hoop is, dat het er meer worden.
En ook deze keer weer de oproep om alle mogelijke nieuwtjes, waarvan U denkt, dat het interessant is voor onze lezers op te sturen naar ledenadministratie@amsterdam.knnv.nl
of via de gewone post aan:
Paul van Deursen
Wittenburgerkade 74
1018 LK Amsterdam

Mocht U de Nieuwsbrief ook willen ontvangen, mail dan naar hetzelfde emailadres.

Paul van Deursen
Ledenadministratie- Nieuwsbrief


IN MEMORIAM HENK VAN HALM
Woensdag 13 april overleed ons ere-lid Henk van Halm, 75 jaar oud. Vanaf zijn 14e lid van de KNNV, dus meer dan 60 jaar. Hij was dol op vogels, planten, schelpen en vooral insecten. In zijn schooltijd deed hij vakantiewerk in het insectarium van Artis. Al die jaren heeft hij aantekeningen gemaakt van wat hij in de natuur aantrof. In de trant van: 1945 – datum X - kluten in een nog droogstaande vijver van het Amsterdamse Bos. Meer dan 60 schriftjes heeft hij zo vol geschreven en van tekeningetjes voorzien. Het wel en wee van de Nederlandse natuur sinds de oorlog is erin terug te vinden.
Henk had al jaren gezondheidsproblemen, onder meer door suikerziekte, en kwam daardoor ook al enige jaren niet meer buiten, een hard gelag voor een groot natuurliefhebber. Hij woonde de laatste tijd met zijn vrouw Willemijn in een verpleeghuis.
Veel van onze leden, waaronder ikzelf, zullen zich hem met genegenheid herinneren, een vriendelijke, enthousiaste man met een witte haardos die heel veel wist. Zelf ken ik hem omdat hij ieder voorjaar naar de stinzenplanten kwam kijken op de buitenplaats Wester-Amstel, waar ik jarenlang werkte.
Hij is als lid altijd zeer betrokken geweest bij de afdeling. Al in de jaren vijftig schreef hij verschillende artikelen in Natura, hij heeft vaak lezingen gegeven en veel, altijd goed voorbereide, excursies geleid. Hij was de eindredacteur en een der schrijvers van ons jubileumboek uit 2001 'De wilde stad, 100 jaar natuur van Amsterdam'.

Maar hij was niet geobsedeerd door een beperkt aantal soorten, zoals sommige kennissen bij de Amsterdamse afdeling van de KNNV, schrijft Maaike Bezemer op 29-12-2007 in Trouw:
"Er is een groep die zich alleen bezighoudt met graafbijen. Ik snap dat wel, het gaat niet goed met die solitaire bijen en die mensen hopen een tendens te ontdekken. Een andere vriend is tot zijn dood bezig geweest met zweefvliegen, hij beschreef honderden soorten. Ook die verzamelwoede begrijp ik, mensen proberen zo compleet mogelijk te zijn. Maar het moet wel leuk blijven. Zelf ga ik niet zover. Ik laat liever dingen zien die iedereen kan zien, als ze tenminste hun ogen gebruiken. Ook de heel gewone dingen. Als je een dagelijkse rubriek moet vullen is het trouwens ook wel zo handig om heel breed te zijn.”
Henk van Halm was 15 jaar lang consulent voorlichting bij het IVN. „Natuureducatie is leuk en het is mooi meegenomen dat je zelf veel buiten mag zijn,” zei hij daarover. Hij ergerde zich wel een beetje aan het gebrek aan kennis (en het
daarachter zittende gebrek aan belangstelling) van de mensen die hij mee kreeg op excursie.

Zo’n 42 jaar schreef hij in Trouw. Hij begon in de jaren zestig over zijn tuin, maar dat breidde hij al gauw uit naar overige aspecten van de natuur. Hij trad hiermee in de voetsporen van Heimans en Thijsse, die beiden ook vele jaren in kranten stukjes over de natuur schreven. Vanaf 1976 verscheen een tweewekelijkse aflevering van Dier en Plant, vanaf 1984 schreef hij wekelijks een halve pagina vol. Hij beschreef de Nederlandse natuur en landgoederen, maar ook de varens en mossen van de Schotse heide of eekhoorns in Engelse bossen, als hij daar toch was op kampeervakantie.
In 2004 werd het een dagelijks stukje. Vanaf toen keerde hij weer terug naar de kleine, dagelijkse waarnemingen. Voornamelijk uit de polders rond Amstelveen (Wester-Amstel!), het Amsterdamse Bos of de Botshol bij Vinkeveen. Of van Texel, zijn favoriete eiland.

Eind 2007 stopte hij om gezondheidsredenen met het schrijven in Trouw. Hij heeft bij deze krant gelukkig het gewoonterecht van de natuurrubriek gevestigd en hij is opgevolgd door Koos Dijksterhuis.
Op onze website www.knnv.nl/amsterdam kunt u onder ‘algemeen/ verenigingsnieuws/ 3 maart 2001 benoeming ereleden’ lezen wat Henk van Halm nog meer heeft gedaan voor onze vereniging en wat hij allemaal geschreven en geredigeerd heeft. Wij misten Henk al een tijdje en zullen hem nu voorgoed moeten missen. We wensen zijn nabestaanden veel sterkte.
Met dank aan Trouw en Geert Timmermans.
Finette van der Heide

Excursieverslag: UNIEKE HEEMTUIN in Nieuw West
Op één van die prachtige vooruitloopdagen op het voorjaar, waarna we soms toch nog wel eens door zo’n langdradige koudeput moeten, dinsdag 29 maart, bezocht de KNNV Amsterdam de 1 ha grote heemtuin in het immense Sloterpark, met zijn 90 ha het grootste van Amsterdam!
Ria Simon had met deze excursie maar liefst 13 belangstellende leden gewekt.
Bij het 5 jaar geleden gebouwde milieucentrum De Drijfsijs was beheerder William Fröhn de omgeving aan het aanharken, zoals hij ook grotendeels alleen de 35 jaar geleden door hem begonnen heemtuin onderhoudt. Het is een unieke plek, waar op diverse grondsoorten, zoals duinzand en mergelgrond, een doorsnee van de Nederlandse planten groeit en bloeit.
Nu dreigt ook hier bezuiniging en niet denkbeeldig is dat er een einde komt aan dit voor velen educatieve natuurproject. Ook schoolklassen komen hier regelmatig!
Dat zou dus een totaal verkeerd besluit zijn!

Na een rondje bij De Drijfsijs, waar vingerhelm bloeit, kaardebol staat en Japanse rimpelroos al lichtgroene blaadjes heeft, begeven we ons in de heemtuin, waar meteen in het begin al de Italiaanse aronskelk opvalt. Ria wijst ons een gele dovenetel aan. Helaas bloeit nog niet alles, al krijgen we wel een veelbelovende voorjaarsindruk van de tuin. De sneeuwklokjes zijn praktisch uitgebloeid en we zien de groene blaadjes van de duizendknoop en ook blaadjes van de uitgebloeide winterakoniet. Daar staat het vol mee, geplaatst door een bedrijf, dat als beloning het zaad mag oogsten. Op een paar plaatsen zien we prachtschubwortel paars schitteren, die op boomwortels parasiteert. Flinke planten beloven voor het najaar mooie rijtjes herfsttijloos. Langs het beekje zal straks gele lis bloeien. De dotter bloeit gelukkig al wel, mooi eigeel. Daar komt die naam ook vandaan (dodde is afgeleid van de dooier). We zien twee borders muskuskruid, de lievelingsplant van de zoon van Frederik van Eden, weet Peter Heijtel; als hij die zag, was zijn dag goed!

Vogelzang
Het is hier ook een vogelparadijs. Zanglijster, winterkoning, roodborsten, tjiftjaf, vink, grote bonte spechten, blauwe reiger, groene specht, staartmees, groenling, koolmees, pimpelmezen laten zich allemaal horen en sommige kunnen we goed zien in de nog niet al te dicht begroeide bomen.
Is het tegenwoordig nogal in om van snoeihout takkenrillen aan te leggen, William deed dat 30 jaar geleden al en de fauna vaart er wel bij. Rond één van de takkenrillen zien we prachtig twee bruingrijze heggenmussen scharrelen.
Vogels zijn terecht constant op hun hoede, want we zien ook twee plukplaatsen. Houtduiven hebben hier een overval van een buizerd of sperwer niet overleefd.
Op een hoekje staat een jeneverbes en onder een boom een subtiel plukje maagdenpalm.
We beklimmen een heuveltje en komen langs het hier laat bloeiende speenkruid. In hulstblaadjes wijst Ria ons op de sporen van een mineerder. Op een dode tak een hele rij elfenbankjes en onderaan wordt, na deskundigenoverleg, een helmmycena gedetermineerd.

Klokjes
Boven treffen we de bijzondere kleine kaardebol aan bij een sleedoorn volop in knop. Een aardhommel doet hier z’n belangrijke werk. Weer beneden komen we langs het look zonder look bij de wel bloeiende lenteklokjes. Tegen de helling maarts viooltje. Verderop bij het meertje (met meerkoet) zomerklokjes, iets hoger en forser dan dat andere klokje.
We zien nogal wat konijnenholen en ook de bewoners huppelen hier vrolijk rond.
Veel boomstammen zijn bekleed met hedera en dat vinden insecten ook fijn.
Kortom, deze mini-excursie was een ware natuurbelevenis. Hopelijk kunnen we hier nog vaak terugkomen!
Met een kleine groepje (anderen gunnen zich daar geen tijd meer voor) gaat Ria tot slot nog even het ‘ruige riet’ in, achter de heemtuin, een stukje struinjungle. Moet men ook niet verder willen ‘aanleggen’, want dit is pas echt puur natuur!
Frans van der Feen

HERINNERING CONTRIBUTIE 2011
Het aantal actieve leden van de KNNV-afdeling Amsterdam bedraagt thans 364.
Bij het nalopen van de contributiebetalingen voor het lidmaatschapsjaar 2011 heb ik een aantal overmakingen nog niet aangetroffen.
Mogelijk is het overmaken van de contributie door een paar leden vergeten.
Aangezien de KNNV-afdeling Amsterdam wel de gehele contributie KNNV int, doch daarvan per actief lid €19,00 afdraagt aan de landelijke organisatie, zullen wij over enige tijd in de financiële problemen komen bij de berekening van de totale afdracht aan het landelijk bureau.
Helaas moet de KNNV-afdeling Amsterdam om deze reden het lidmaatschap beëindigen, indien de contributie binnen niet al te lange tijd wordt ontvangen.
De betreffende leden krijgen hierover nog een aparte brief.
Dus bij deze het verzoek de openstaande contributie 2011 op onze rekening 3506096 onder vermelding van Uw lidmaatschapsnummer (te vinden op de adressticker) en “contributie 2011” over te maken.
Paul van Deursen

P.S.
Één contributiebetaling met de tegenrekening 1150*** viel niet te achterhalen. Wil het betreffende lid dit aan mij kenbaar maken?

WAARNEMINGEN
Hierbij mijn ontmoeting 3e kwartaal 2010 met een ringslang:

In het Amsterdamse Bos
Stond ik gebogen over
De hoge Cyperzegge
Toen een klein kopje
Omhoog kwam
Zwart met geel
Toen hij mij zag
Liet hij zich vallen
En zwom naar de overkant.

Waarneming Betty Goudsmit Amsterdam