Wandelingen
Vijf planten- en vogelwandelingen in
Haarlem en omstreken
Kaartjes en beschrijvingen van deze wandelingen staan in:
Mourik, J., S.C.V. Geelhoed & C.H. Langeveld,
Op stap langs Hout en Spaarne, Stichting KNNV Uitgeverij, Utrecht
(2002). ISBN 90 5011 1580
Onderstaande wandelingen kunt u bekijken en
printen indien u beschikt over Adobe Acrobat Reader.
Heeft u niet de beschikking over Acrobat Reader?
download Acrobat
Reader 7.0
-
De
stadsparken en de binnenstad
-
Een wandelaar in de Haarlemmerhout
-
Natuurschoon aan de duinzoom
-
Weilanden en moerassen rond
de Mooie Nel
-
Schalkwijk, nieuwe stad en
oude polder
1.
De
stadsparken en de binnenstad
Beschrijving in hoofdstuk 4 van Op
stap langs Hout en Spaarne.
Lengte: ongeveer 6 kilometer; kan in twee etappes gelopen worden.
Startpunt en eindpunt: NS station Haarlem.
Ideale seizoen: voorjaar (april, mei) en nazomer (augustus, september).
Bijzondere planten: Gewone
vogelmelk, Bronkruid, Kransmuur, Steenbreekvaren, Tongvaren.
Karakteristieke vogels: Huismus, Gierzwaluw, Zwarte roodstaart.
Het eerste deel gaat door een vroeg twintigste eeuwse stadswijk
en enkele parken. Het tweede deel voert door de oude binnenstad en langs het
Spaarne. Dit is het domein van planten die met weinig ruimte genoegen nemen of
uit verre streken afkomstig zijn. Voor vogels is het lastig om specifieke
broedplaatsen aan te geven omdat ze verspreid voorkomen.
Wandeling 1 - De stadsparken en de binnenstad
2.
Een wandelaar in de Haarlemmerhout
Beschrijving in hoofdstuk 5 van Op
stap langs Hout en Spaarne.
Lengte: ongeveer 5 kilometer.
Startpunt en eindpunt: op de hoek van het Houtplein en de Baan, nabij de
bushalte Tempeliersstraat.
Ideale seizoen: voorjaar, najaar.
Bijzondere planten:
stinsenplanten, waaronder Bosgeelster en Knikkende vogelmelk; Wilde hyacint,
Daslook, Muskuskruid, Bronkruid, Grote muur.
Vele monumentale bomen.
Karakteristieke vogels: Boomklever, Grote bonte specht; Zwartkop, Roodborst,
Winterkoning.
Een tocht door de Haarlemmerhout is als een reis door de
geschiedenis. Sporen van het ontstaan en het eeuwenlange gebruik zijn aan de
plantengroei waarneembaar. Een groot deel van deze wandeling werd door F.W. van
Eeden sr. in 1867 beschreven. Volg zijn voetsporen en vergelijk heden en
verleden.
Wandeling 2 - Een wandelaar in de Haarlemmerhout
3.
Natuurschoon aan de duinzoom
Beschrijving in hoofdstuk 6 van
Op stap langs Hout en Spaarne.
Achtergrondinformatie over de genoemde planten en vogels, en over de gebieden
waar je wandelt, staat in hoofdstuk 6 van het boek.
Lengte: korte route ongeveer 7 kilometer,
lange route
ongeveer 12 kilometer.
Startpunt: NS station Overveen.
Eindpunt: korte route NS station Overveen;
lange route NS station Heemstede-Aerdenhout.
Ideale seizoen: mei, maar eigenlijk altijd mooi.
Bijzondere planten: Geoord
helmkruid, Watergentiaan, Pijpbloem, Waterviolier, Daslook, Slangenlook,
Stengelloze sleutelbloem.
Karakteristieke vogels: Gele kwikstaart, Grote bonte specht, Bosuil, Nachtegaal,
Fluiter, Zwarte mees, Kuifmees, IJsvogel, Boomklever, Appelvink.
Op deze tocht maak je kennis met het natuurschoon van de duinzoom
dat natuurwandelaars meer dan een eeuw geleden ook al overweldigde.
Wandeling 3
- Natuurschoon aan de duinzoom
4.
Weilanden en moerassen rond
de Mooie Nel
Beschrijving in hoofdstuk
7 van Op stap langs Hout en Spaarne.
Lengte: korte route ongeveer 3,5 kilometer;
lange route
ongeveer 12 kilometer.
Startpunt: NS station Haarlem-Spaarnwoude.
Eindpunt korte route: NS station Haarlem-Spaarnwoude;
lange route: bushalte aan de Vondelweg, Haarlem.
Ideale seizoen: winter-voorjaar (vogels), zomer (planten).
Bijzondere planten: Rietorchis,
Zwanenbloem, Reuzenberenklauw, Kamgras, Moerasandijvie, Lidsteng, Paarse
morgenster, Grote ratelaar, Echte koekoeksbloem.
Karakteristieke vogels: Smient, Kievit, Grutto, Tureluur, Kluut, Bruine
kiekendief, Rietgors, Waterpieper, Kleine karekiet, Huiszwaluw, Slobeend,
Krakeend, Blauwborst.
Deze route voert langs
verstilde plekjes en geeft een weidse blik over een echt Hollands landschap met
veenweiden, moerassen en dijken. Zelfs molens ontbreken niet. De korte route
loopt door de Veerpolder en langs het Liedemoerasje. De lange route voert door
het veenweidegebied (vogelkijkhut) en Spaarndam.
Wandeling 4 - Weilanden en moerassen rond de Mooie Nel
5.
Schalkwijk, nieuwe stad en oude
polder
Beschrijving in hoofdstuk 8
van Op stap langs Hout en Spaarne.
Lengte: ongeveer 7 kilometer.
Startpunt en eindpunt: busstation bij het winkelcentrum Schalkwijk aan het
Californiëplein.
Ideale seizoen: late voorjaar, zomer.
Kenmerkende planten:
Slangenkruid, Kalmoes, Groot hoefblad, Kamgras, Dotterbloem, Stinkende ballote,
Grote kroosvaren, Dagkoekoeksbloem, Bosandoorn.
Karakteristieke vogels: Fitis, Tjiftjaf, Kievit, Grutto, Boerenzwaluw, Kuifeend,
Aalscholver, Visdiefje, Kauw, Huismus.
Schalkwijk is representatief voor grote delen
van West-Nederland: deels modern stedelijk gebied, deels klassiek platteland.
Wie op zoek gaat naar planten of vogels zal merken dat enkele soorten heel
talrijk zijn en dat andere maar weinig voorkomen. Gewone soorten dus, op deze
tocht, en maar weinig echte zeldzaamheden. Of toch wel?
Wandeling 5 - Schalkwijk, nieuwe stad en oude polder
