Datum: 
woensdag 11 december 2019 20:00
Type activiteit: 
Thema-avond

Een zééér interessante lezing! Elders in deze Gagea vindt u een uitgebreide beschrijving van wat u te wachten staat.

Wie het kleine niet eert..… Een thema-avond met Atze Oskamp

 Als natuurliefhebbers genieten we met volle teugen van alles in de natuur:

wat leeft en beweegt, wat groeit en bloeit (en wat altijd weer boeit).

Heel wat mensen genieten vooral van groot: bomen, herten enz.

Meestal realiseren we ons niet dat we slechts minder dan 1% van alle levende wezens op aarde met het blote oog en een loepje kunnen zien.

En toch zou al dat zichtbare moois niet kunnen bestaan zonder die onzichtbare 99%: ere wie ere toekomt! Daarbij gaat het o.a. om virussen, bacteriën en archaea, schimmels en heel veel zeer kleine eencelligen en ongewervelde dieren.

 In de evolutie heeft het leven op aarde een aanloop van waarschijnlijk wel 3 miljard jaar gehad voor er met de Cambrische explosie van ruim een half miljard geleden de ontwikkeling van ingewikkelder levensvormen op gang kwam. Eencelligen zonder celkern en daarna eencelligen met celkern waren gedurende het grootste deel van de aardevolutie het strijdtoneel van ontwikkeling. Daarnaast bestaan ook al heel lang blauwwieren en roodwieren, die wel meercellig zijn. Maar vooral de kleintjes gingen de strijd aan tegen bizarre veranderingen in de aardse omgeving.

 Nog steeds is er veel onbekend over deze vormen van leven, ook zoals ze zich nu op aarde manifesteren. Voorbeeld: in de oceanen is de rijkdom aan de kleinste vorm van leven, virussen, veel groter dan gedacht. In een groots project van onderzoekers uit veertig landen werden 200.000 soorten virussen gevonden, waar voorheen de wetenschap dat aantal op 15.000 schatte. De basis voor deze resultaten werd gelegd door een onderzoeksexpeditie van het schip Tara dat in vier jaar vanaf 2009 over alle wereldzeeën voer.

Het doel van de hele expeditie was meer te leren over de kleinste vormen van leven in de oceanen: plankton, bacteriën en virussen. Die zijn samen goed voor 60% van de biomassa in de oceanen. Het plantaardig leven in de oceanen produceert de helft van de zuurstof die wij inademen en de helft van de CO2 die we uitstoten wordt opgenomen door de oceanen. Die CO2 wordt opgenomen door het leven daarin. (Gegevens uit een artikel in dagblad Trouw van 29 april 2019 door Willem Schoonen)

De kennis van de kleintjes is dus van groot belang voor het begrijpen van klimaatverandering.

 Een ander opmerkelijk feit:

De verzameling van bacteriën, schimmels, virussen en andere micro-organismen die een mens met zich meedraagt, heet het menselijk microbioom. Het gewicht hiervan is gemiddeld anderhalve kilo!

In een wetenschappelijk project dat in 2008 begon en waaraan tweehonderd wetenschappers vijf jaar werkten, is het gehele menselijke microbioom vastgelegd en werden er 1300 verschillende soorten microben waargenomen.

 Atze Oskamp, lang leraar biologie en mede-auteur van een bekende serie schoolboeken voor het voortgezet onderwijs, was al eerder spreker in onze thema-avonden cyclus. Toen ging het over Communicatie in de natuur. Nu komt hij op woensdag 11 december 2019 in Den Diek in Lichtenvoorde weer een presentatie houden  ‘Wie het kleine niet eert ...’

In zijn lezing staan die kleintjes centraal, hun leefwijze en hun rol in alle biotopen. En ook het belang of het gevaar ervan voor mensen.

 Ton Reerink

Georganiseerd door: 
Vertrekplaats: 
Den Diek, Dijkstraat 30, 7131 DP Lichtenvoorde
Contactpersoon: 
Ton Reerink, tel. 06-49938223
Vindt plaats in: 

Deel deze pagina