2012 was voor onze afdeling een feestjaar: de afdeling bestond 75 jaar. Reden genoeg om hier met verschillende activiteiten, passend binnen de KNNV-doelstellingen, bij stil te staan.

De jubileumactiviteiten waren vooral bedoeld om de KNNV meer bekendheid te geven. Daarvoor waren 5 jubileumlezingen met driemaal een aansluitende excursie georganiseerd. Voor de leden is een jubileumexcursie naar Zuid-Limburg gehouden, in september was een feestelijke bijeenkomst, waarop het jubileumboekje gepresenteerd werd en tenslotte zijn er 3 promotie-banners gemaakt. 

1. Natuurbeleving.

Er zijn dit jaar 34 activiteiten georganiseerd. De 5 jubileumlezingen werden goed bezocht met gemiddeld 48 bezoekers, de 2 dia-avonden trokken gemiddeld 22 leden, 1 openbare activiteit t.g.v. de biodiversiteitsdag had 25 deelnemers, 2 excursies werden afgelast i.v.m. slecht weer. De gemiddelde opkomst van de 24 excursies was 12 deelnemers per keer.

Een bijzondere excursie was de jubileumtocht naar Zuid-Limburg. In de ochtend bezochten 33 leden de Jezuïtengrot, ’s middags werd een wandeling in het Gerendal gemaakt. Een zeer geslaagde dag, waar we met een goed gevoel op terug kunnen kijken.

Alle excursies werden d.m.v. een e-mailbericht extra onder de aandacht van de leden gebracht. Dat leverde meer deelnemers op. Nieuw dit jaar zijn de vrijdagochtend-excursies: een korte wandeling in de omgeving met koffie toe in een plaatselijk café.

2. Natuurstudie.

De afdeling Tilburg heeft sinds dit jaar 10 werkgroepen. Ze zijn actief op het gebied van vogels, insecten, mossen, paddenstoelen, planten, plaggen en als nieuwkomer: korstmossen. Daarnaast zijn er drie werkgroepen actief zijn op een specifiek terrein: ‘Kaaistoep’, ‘Dongevallei’ en ‘Stadsnatuur’.

Het aantal actieve leden per werkgroep varieert van 1 tot 30 leden. De uitgebreide jaarverslagen per werkgroep liggen hier ter inzage en komen op de website maar alle werkgroepen passeren nu kort de revue.

Paddenstoelenwerkgroep:

De paddenstoelenwerkgroep met 23 leden bestaat nu 20 jaar en maakte een merkwaardig seizoen mee: tot half september een lange, droge periode met daardoor weinig paddenstoelen, daarna overvloedige regen, waardoor er een ware explosie aan paddenstoelen verscheen en daarna rond half oktober al nachtvorst, waardoor het paddenstoelenseizoen ook snel was afgelopen.

Een zeer bijzondere waarneming was de Lenteknotszwam op de Regte heide, die uitgebreid is bewonderd en gefotografeerd.

Uiteindelijk zijn er 12 excursies doorgegaan, waarbij 353 verschillende soorten werden genoteerd. In september werd weer een weekje in de Eifel doorgebracht, maar door de voorafgaande droogte werden ook hier minder soorten waargenomen.

Plantenwerkgroepen (2):

De plantenwerkgroep locatie Tilburg bestaat inmiddels vijf jaar en telt inmiddels 13 leden.

Naast de gebruikelijke excursies naar verschillende natuurgebieden in Midden-Brabant om vooral de plantenkennis te vergroten, heeft de werkgroep de Dongevallei in de Reeshof geadopteerd als inventarisatiegebied. Dit jaar zijn de verschillende deelgebieden bezocht en is een begin gemaakt met deze inventarisatie.

In Den Bosch zijn nog enkele leden ‘s middags actief met planten.

Mossenwerkgroep:

De mossenwerkgroep met 9 leden heeft in januari 2012 het onderzoek van Coudewater (Rosmalen) afgerond en een rapport uitgebracht. Er werden 96 mossoorten gevonden op een terrein van 72 ha. Daarna is de omgeving van kasteel Maurick bij Vught onderzocht: 106 soorten in een gebied van 28 ha. Bovendien werd hier het zeldzame Klein tuitmos gevonden. Ook dit onderzoek werd afgerond met een verslag. Daarna ging de werkgroep naar Huize Bergen (Vught). Met twee bezoeken werden nog 60 soorten gevonden op het 8 ha. grote terrein.

In juli is de werkgroep gestart met het bezoeken van ‘witte’ uurhokken.

Vogelwerkgroep:

De vogelwerkgroep telt ongeveer 30 leden en heeft verschillende langlopende inventarisatie- activiteiten: tellingen in de Kaaistoep, Dongevallei, Noorderbos, Leypark, Quirijnstokpark en Reeshofpark. Daarnaast zijn leden actief in het Meetnet Urbane Soorten.

Daarnaast zijn enkele gezamenlijke activiteiten georganiseerd: werkgroepavond plus een aansluitende excursie over een bepaald biotopen. Ook werd dit jaar het onderhoud van de onlangs geopende Oeverzwaluwenwand in de Dongevallei toegezegd.

Voor de onderlinge communicatie werd weer zeer regelmatig Ut Tèèrpötje uitgegeven.

Plagwerkgroep:

In 2012 is de plaggroep 8 keer actief geweest: 7 keer op de Regte Heide en 1 keer op Gorp de Leij. Het leden tal staat stabiel op 10 met een vaste kern van 8.

Aan de natuurwerkdag in november hebben 60 mensen deelgenomen. Een natte maar zeer leuke dag.

Het areaal geplagde delen groeit gestaag en daarbij worden goede resultaten geboekt: Zonnedauw, Beenbreek, Moeraswolfsklauw, Veenpluis, Gentiaan, Stekelbrem en, eigenlijk een melding voor 2013, we hebben weer een Hazelworm gezien.

Insectenwerkgroep:

De werkgroep komt wekelijks bijeen en bestaat uit 12 leden. Er wordt gestaag verder gewerkt aan verzameld materiaal uit de Kaaistoep, dat na determinatie wederom nieuwe soorten oplevert voor zowel de Kaaistoep als de collectie van Natuurmuseum Brabant.

Stadsnatuur:

In 2012 zijn door de werkgroep Stadsnatuur geen activiteiten ontplooid.

Korstmossen:

Het enige lid van deze werkgroep heeft vooral gekeken naar kostmossen in de Kaaistoep, Loonse en Drunense Duinen, Vliegbasis Gilze-Rijen, Tilburg Noord en centrum Waalwijk.

Het onderzoek heeft al geresulteerd in een fraaie verzameling van ± 190 soorten, die opgenomen zijn in de collectie van Natuurmuseum Brabant.

Kaaistoep:

In 2012 is het onderzoek met volle energie doorgegaan. Naast de lopende onderzoeken zijn externe deskundigen dit jaar op bezoek geweest om de waterfauna, wol- en dopluizen en weekdieren te bekijken. Het onderzoek naar korstmossen is hervat en de Oude Ley werd weer geïnventariseerd. In april verschijnt het 18de onderzoeksverslag.

Dongevallei:

Hoogtepunt dit jaar was de oplevering van de Oeverzwaluwenwand in de Dongevallei. De werkgroep had hiertoe het initiatief genomen en sponsoren gezocht. Samen met wethouder Marieke Moorman werd op 1 november de wand ‘geopend’. De coördinator van deze werkgroep onderhoudt ook het beheeroverleg met de gemeente Tilburg.

Tenslotte is in 2012 natuuronderzoek gedaan naar vogels, planten, paddenstoelen en zoogdieren. Daarnaast is een begin gemaakt met insectenonderzoek.

3. Natuurbescherming.

Ook in 2012 was de KNNV vertegenwoordigd in het Platform Stadsnatuur, een overleg tussen gemeente en KNNV-afd. Tilburg, IVN-afd. Tilburg, Natuurmuseum Brabant en Van Naturen. Onder de samenwerkingsvlag van het PST verscheen ook dit jaar weer een artikelenreeks over Stadsnatuur in de Tilburgse Koerier, geschreven door Rob Vereijken.

Het platform is aan het einde van 2012 opgeheven. De vergaderingen waren bedoeld voor overleg en afstemming. Na ruim 10 jaar weten de groepen elkaar te vinden voor informatie en samenwerking. Wij hebben dan ook ingestemd met de opheffing van het PST.

Ook werd er deelgenomen aan de Dag van Moeder Natuur in de Oude Warande. Thema voor onze bijdrage was ‘het jaar van de bij’: in de kraam was een kist met verschillende wilde bijen te zien en er vertrok tweemaal een excursie, waarbij vooral naar wilde bijen werd gezocht.

Tenslotte werd samen met het IVN-Tilburg een reactie geschreven op het concept Uitvoeringsprogramma Groen en Biodiversiteit. Het programma is inmiddels vastgesteld maar helaas zijn niet alle aanbevelingen overgenomen.

4. Overige activiteiten

4.1 Bestuur

Het bestuur is in 2012 uitgebreid. Tijdens de jaarvergadering op 31 januari is Jeffrey Raymakers benoemd in het bestuur.

Voorzitter: vacature.

Secretaris: Marie-Cécile van de Wiel

Penningmeester: Leo van Zeeland

Bestuurslid / excursiecommissie: Ben Akkermans

Bestuurslid / verzorging @berichten: Varno Morseld

Bestuurslid / verzorging website en twitter-account: Jeffrey Raymakers. 

In 2012 was er overleg met de leden tijdens de algemene ledenvergadering. Verder werd er tweemaal overlegd met de werkgroepcoördinatoren. Het bestuur kwam 7x bijeen ter voorbereiding van de diverse jubileumactiviteiten.

Dit jaar heeft kort overleg met het bestuur van de IVN-afdeling Tilburg plaatsgevonden: evaluatie van de eerste en de planning van de tweede groencursus. Enkele KNNV-leden verzorgen de inhoud van de cursusavonden, IVN verzorgt de organisatie. 

4.2 Ledenbestand.

We beëindigden 2011 met 286 (250 + 36) leden en 2 buurleden.

In de loop van 2012 steeg het ledenbestand met 23 leden tot 309 leden maar door het overlijden van Mieke Schoep, 1 lid werd landelijk lid, 2 wanbetalers en 8 opzeggingen in de loop van het jaar en per 31 december 2012 beëindigden we het jaar met 298 leden (261 gewone leden + 37 huisgenootleden) en 3 buurleden. 

Een overzicht van de mutaties:

01-01-2012+/-31-12-2012

Gewone leden250+22/-11261

Huisgenootleden36+2/-137

Buurleden2+13

4.3. Lezingen.

Ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van de afdeling werd een aparte lezingenreeks samengesteld met bijzondere sprekers uit het land maar ook uit de eigen afdeling.

Een overzicht:

22-04 Natuurfotografie Bart Horvers en René Kierkels 35 personen

03-06 Stadse natuur in Tilburg + excursie Rob Vereijken 40 personen

23-09 Paddenstoelen + excursie Bart Horvers 15 personen

23-10 Vogels in Brabant, Tilburg in het bijzonder H. Moller Pillot en H. Sierdsema80 personen

13-11 Ruïnes, bijzonder biotopen voor plant en dier Eddy Weeda 70 personen

Ook zijn er dit jaar, samen met Natuurmuseum Brabant, nog 4 lezingen georganiseerd. Deze maakten deel uit van de lezingencyclus, die samen met WEGA en de NGV wordt georganiseerd en in een gezamenlijke flyer wordt aangekondigd. Het aantal belangstellenden voor de lezingen neemt nog steeds toe.

Een overzicht:

17 januari De evolutie van walvissen Jelle Reumer 75 personen

13 maart De Biesbosch Thomas van der Es 80 personen

10 april Van troeteldier tot trekpaard Pascale Fuchs 12 personen

13 november Ruïnes, bijzondere biotopen voor plant en dier Eddy Weeda 70 personen

4.4 Promotie.

Dit jaar in overgegaan op de nieuwe website. Deze is in dezelfde stijl als de landelijke KNNV-site en geeft meer mogelijkheden dan de oude site, zoals het plaatsen van PDF-bestanden, het stellen van een natuurvraag en het volgen van de twitterberichten.

Daarnaast zijn voor openbare binnenactiviteiten 3 rollupbanners gemaakt, waarmee we meer aandacht voor de KNNV willen trekken.

Uiteraard zijn persberichten verstuurd om aandacht te vragen de lezingen. Dat lukte maar ten dele. Wel zijn Jeffrey en MC uitgenodigd voor een interview bij Omroep Brabant radio. Er was wel veel media-aandacht voor de opening van de Oeverzwaluwenwand.

Hoogtepunt was de presentatie van het jubileumboek(je). De redactie wilde de veranderingen in de natuur en de natuurstudie vastleggen in een document, waarin de mens centraal staat. Bij de presentatie bleek er een fraai vormgegeven boekje te liggen, dat enthousiast werd ontvangen door de aanwezigen. Alle leden hebben een exemplaar ontvangen. Het boekje wordt ook gebruikt als welkomstgeschenk voor nieuwe leden en voor promotie van de KNNV bij andere activiteiten.

Dat het werk van de KNNV ook bekend is bij de Gemeente Tilburg, bleek dit jaar door het ontvangen van drie Groene Handdrukken: één voor de jubilerende afdeling, één voor het onderzoek in de Kaaistoep en één voor de activiteiten in de Dongevallei. 

4.4. Externe contacten.

Meerdere bestuursleden hebben dit jaar de vergaderingen van de gewestelijke commissie Zuid bezocht. De vergaderingen van de Beleidsraad en de Vertegenwoordigende Vergadering werden bezocht door bestuurslid Varno Morseld.

De secretaris was aanwezig bij de vergaderingen van het Platform Stadsnatuur en het Platform Biodiversiteit. 

4.5. De Oude Ley.

Na 28 jaar is er een einde gekomen aan de gezamenlijke uitgave van de Oude Ley met de Vrienden van Natuurmuseum Brabant. We stonden dus voor een nieuwe uitdaging: zelf een verenigingsblad maken en dat ging ook niet vanzelf. Met vertraging is het gelukt onze eigen Oude Ley op de rails te zetten. Hopelijk kan dit proces in 2013 afgerond worden.

De 34ste jaargang telde 112 pagina's. Ons afdelingsblad verscheen vier keer.

Naast de vaste rubrieken werd dit jaar een bijdrage geleverd door Ger Bogaers (3x), Theo Peeters, Guido Stooker (2x), Ben Akkermans (3x), Kees Margry, Arnold van Vliet, Arnold van Rijsewijk, Corné Wentink (2x), Tineke Cramer, Frits van Ameijde en Jeffrey Raymakers.

Dit was het jaarverslag over het jaar 2012.

Dank aan alle leden, die hun steentje hebben bijgedragen aan de activiteiten van onze afdeling.

Goedgekeurd tijdens de jaarvergadering.

 

Tilburg, 29 januari 2013. 

Marie-Cécile van de Wiel, secretaris.

Deel deze pagina