Het reguliere onderhoud van de Heelsumse beek wordt uitgevoerd door het waterschap Vallei & Eem. Er werd in de ogen van Natuurmonumenten te weinig rekening gehouden met de natuurlijke omstandigheden. De Heelsumse beek is de enige heidebeek in Nederland. Dit wil zeggen dat de beek ontspringt in en deels loopt door een open heidegebied.Heelsumse beek; foto: H. Thunnissen

Een van de onderhoudsmaatregelen bestaat uit het jaarlijks maaien van de oevers en het weghalen van alle begroeiing uit de beek. Afgelopen jaar heeft Natuurmonumenten als eigenaar van de beek aangegeven dat het onderhoud anders uitgevoerd moet worden. Hierover zijn afspraken gemaakt en het waterschap heeft toegezegd om op een natuurlijke manier het onderhoud te gaan plegen.

Op verzoek van Natuurmonumenten heeft de plantenwerkgroep van de KNNV de flora geïnventariseerd van de oevers van de Heelsumse beek. Het is bedoeld als een 0-meting om de huidige situatie vast te leggen. Met behulp van toekomstige inventarisaties kan dan worden vastgesteld wat de resultaten zijn van het uitgevoerde onderhoud. Het is vooral van belang de mate van verruiging vast te leggen.

In totaal zijn 105 plantensoorten aangetroffen. Op het talud komen 79 verschillende soorten voor, in de moerassige oeverzone 54 en in de beek 16. Tenslotte zijn op het plateau 38 soorten genoteerd. Hierbij komen diverse zogenaamde aandachtssoorten voor, waaronder drie Rode Lijstsoorten en één beschermde soort. De verruiging en opslag van bomen op de waardevolle beekoevers (talud en moerassige oeverzone) neemt echter sterk toe. Ecologisch gezien behoort een relatief groot deel van de aangetroffen planten tot de klassen van de storingsmilieus, bemeste graslanden en bos. De belangrijkste oorzaak hiervan is waarschijnlijk de toename van de voedselrijkdom van de bodem. Afgezien van de door het hele land voorkomende droge depositie is dit hier waarschijnlijk het gevolg van opeenhoping van de humeuze bovenlaag door erosie, van uitwerpselen en urine van de graasdieren en het deponeren van schoonsel uit de beek op het talud.

Rapport:
Plantenwerkgroep KNNV afdeling Wageningen e.o., 2011. Inventarisatie van de vegetatie langs de  Heelsumse beek in Laag-Wolfheze

Deel deze pagina